ترکیب شیمیایی خاص و ساختار کربستالی الماس،آن را عضو منحصر به فرد گوهرها ساخته است.
الماس تنها گوهری است که فقط از یک عنصر تشکیل شده است . این گوهر حدود 99.95٪کربن است و 0.05٪دیگر می تواند یک یا چند عنصر کمیاب را شامل شود ،اتم هایی که در ترکیب شیمیایی الماس ضروری به نظر نمی رسند .برخی عناصر کمیاب می توانند بر رنگ یا شکل کریستالی الماس تاثیر بگذارند.
نحوه تشکیل یک گوهر به تعیین هویت آن کمک می کند . الماس تحت شرایط دما و فشار بالا که فقط در عمق خاصی از زیر سطح زمین (حدود ۱۰۰ مایل)وجود دارد ،شکل می گیرد. ساختار کریستالی الماس ایزو متریک است ،به این معنی که اتم های کربن در همه جهات به طور یکسان پیوند می خورند.

ماده معدنی دیگری که حاوی کربن خالص است ،گرافیت می باشد ،اما فرآیند تشکیل و ساختار کریستالی آن بسیار متفاوت است. در نتیجه گرافیت آنقدر نرم است که می توانید با آن بنوسید ،در حالی که الماس آنقدر سخت است که فقط می توانید با الماس دیگری آن را خراش دهید
در واقع ترکیب ویژه ای از فرمول شیمیایی ،ساختار کریستالی و فرآیند شکل گیری به الماس ویژگی هایی را می بخشد که آن را فوق العاده می سازد و بدون این عوامل الماس هم مانند دیگر مواد معدنی بود.
الماس های با کیفیت گوهری علاوه بر عوامل فوق ترکیبی از براقیت ، درخشندگی تلألو و خلوص دارند که قابل مقایسه با هیچ گوهر دیگری نیست.
خواص نوری و فیزیکی منحصر به فرد الماس،بالاترین جلایممکن را در بین گوهرها ایجاد می کند که به جلای آدامانتین مشهور است.

رایج ترین شکل برای الماس های تراش نخورده اکتاهدرون است که به صورت دو هرم به هم چسبیده است.

برخی از سنگ های قیمتی دارای همتایان سنتتیک هستند که در اصل همان دارای خصوصیات شیمیایی ،فیزیکی و نوری هستند اما توسط انسان در آزمایشگاه رشد می کنند.
این الماسهای آزمایشگاهی در اصل کربن هستند و به دو روش ساخته می شوند:
۱-الماس cvd که با رسوب بخار شیمیایی اتمهای کربن ساخته می شود

2-الماس HPHT که در فشار بالا و دمای بالااز مذاب کربن ساخته می شود.

همچنین فرآیند بهسازی روی روی الماسهای بی کیفیت یا بدرنگ طبیعی یا سنتتیک انجام می شود.فرآیند بهسازی برای تغییر رنگ ،وضوح ظاهری یا بهبود دوام گوهرها است.
برگرفته از سایت Gemological Institute Of America